Rehber
Malatya’da Deprem Sonrası Konut Alırken Kontrol Listesi
2023 depremlerinin ardından Malatya’da konut bakarken sormanız gereken sorular.
Neden Malatya’ya özel bir liste?
6 Şubat 2023 depremleri Malatya’da çok sayıda binayı etkiledi. Şehirde aynı sokaktaki iki binanın durumu birbirinden çok farklı olabilir. Bu nedenle ilçe veya mahalle adına göre değil, binanın kendi belgelerine ve teknik durumuna göre karar vermek gerekir.
Belge kontrol listesi
- Hasar tespit sonucu: e-Devlet üzerinden adresle yapılan sorgu ve ilgili kurum kayıtları
- Tapu şerhleri: Riskli yapı kaydı, ipotek ve haciz gibi beyan ve şerhler
- Yapı kullanma izin belgesi: Belediyeden teyit edin
- Yapım yılı ve ruhsat: 2018 Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 1 Ocak 2019’da yürürlüğe girdi; ruhsat tarihi hangi yönetmeliğin uygulandığı konusunda fikir verir
- Onarım belgeleri: Hasar sonrası güçlendirme veya onarım yapıldıysa proje ve ruhsat belgeleri
- Zemin bilgisi: Zemin etüdü ve AFAD deprem tehlike haritası
Gezerken dikkat edilecekler
Kolon ve kirişlerde belirgin çatlak, boşluk, korozyon izi; bodrumda nem veya su; zemin kattaki sonradan açılmış geniş dükkân boşlukları ve kaldırılmış duvarlar sorulması gereken konulardır. Bu gözlemler teknik inceleme yerine geçmez; yalnızca uzman görüşü almanız gerektiğini gösteren işaretlerdir. Boya ile kapatılmış çatlakları gözle ayırt etmek de her zaman mümkün olmayabilir.
Kayıtlar yeterli mi?
Hayır. Riskli yapı şerhinin bulunmaması veya hasar kaydının “hasarsız” ya da “az hasarlı” görünmesi, binanın gelecekteki bir depreme dayanacağı anlamına gelmez. Hasar tespitleri hızlı saha incelemeleridir; ayrıntılı mühendislik analizi değildir.
Uzmana nasıl başvurulur?
Yetkili bir inşaat mühendisine veya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca lisanslandırılmış bir kuruluşa başvurabilirsiniz. Riskli yapı tespiti, 6306 sayılı Kanun kapsamında yetkili kuruluşlarca yapılır. Malikin izni gerekebileceği için satıcıyla baştan konuşun.
Danışmanınıza sormanız gerekenler
- Bu binanın hasar tespit sonucu nedir, belgesini görebilir miyim?
- Yapı kullanma izni var mı?
- Binada kentsel dönüşüm veya riskli yapı süreci başlatıldı mı?
- Depremden sonra onarım yapıldı mı, kim yaptı?
- Mühendis incelemesine izin verilir mi?
Kaynaklar
- Türkiye Cumhuriyeti e-Devlet Kapısı (yeni sekmede açılır)
- 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun (yeni sekmede açılır)
- AFAD Türkiye Deprem Tehlike Haritası (yeni sekmede açılır)
Son kontrol: 5 Kasım 2026. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat değişebileceği için işlem öncesinde güncel metni ve ilgili kurumu kontrol edin.